Конкурсы
(108 работ)
01 Декабря – 28 Февраля
Тулалыыр эйгэни билиһиннэрэр бэлэмнэнии бөлөх оҕолоргар дьарык кэнспиэгэ: «Аангылыйа үрдүнэн аптаах айан».
Сыала: Оҕолору Аангылыйаны кытта билиһиннэрии. Аангылыйа устуоруйатыгар уонна култууратыгар интэриэһи үөскэтии уонна фокустар көмөтүнэн оҕолор толкуйдарын, болҕомтолорун уонна илии сымсатын сайыннарыы.
Соруктар:
1). Оҕолорго Аангылыйаҕа сыһыаннаах саҥа тыллары (Лондон, королева, парламент) билиһиннэрии.
2). Фокустар нөҥүө логическай толкуйдааһыны, болҕомтону уонна илии сымсатын эрчийии.
3). Оҕолор бэйэҕэ итэҕэллэрин, дьон иннигэр саҥарар үөрүйэхтэрин сайыннарыы.
Туттуллар тэриллэр: Аангылыйа былааҕа, Лондон кэрэхсэбиллээх сирдэрин хаартыскалара (Биг Бен, Букингемскэй замок), королева хаартыскалара, фокусник бэргэһэтэ, "аптаах" палочка, уулаах бааҥкалар (фокус №1 курдук), кумааҕы харчы эбэтэр Аангылыйа харчытын кумааҕы муодалара, улахан саарыстыба гынан кээмэйдиэххэ сөп. Ону тэҥэ, оҕолорго кыра ойуулаах шардар.
Дьарык хаамыыта:
1. Тэрээһин чааһа (Кэрэхсэтии):
• Иитиээччи: "Дорооболоруҥ, оҕолоор! Миигитин кытта биир олус дьикти уонна умсугутуулаах дойдуга айанныаххытын баҕараҕыт дуо? Ол дойду Аангылыйа диэн ааттанар. Онно элбэх олус аптаах уонна дьолох оонньуулар бааллар". (Аангылыйа былааҕын көрдөрөр).
• Иитиээччи: "Аангылыйаҕа элбэх аптаах кэпсээннэр, хоһооннор бааллар. Билигин биһиги бэргэһэлэрбитин кэтиэхпит уонна "аптаах палочкабытынан" Аангылыйаҕа ыстаныахпыт!" (Оҕолорго бэргэһэлэри биэрэр уонна "аптаах палочканан" халлааҥҥа "аптыыр").
2. Сүрүн чаас (Фокустары көрдөрүү уонна Аангылыйаны билиһиннэрии):
А) Бастакы тохтобул: Лондон куорат. Фокус "Аптаах уу" (билиини кэҥэтии).
• Иитиээччи: "Доҕоттор, Аангылыйаҕа саамай улахан, саамай кэрэ куорат Лондон диэн ааттанар. Онно олус улахан, аптаах чаһы баар – Биг Бен диэн. (Биг Бен хаартыскатын көрдөрөр) уонна Королева дьиэтэ баар. Бу куорат олус дьиктилээх, кэрэ. Ону кытта биһиги эмиэ дьиктилээх аптаах оонньуубутун саҕалыаҕыҥ. "
• Фокус №1: «Аптаах уу» (Өҥө уларыйар уу). Урут оҥорбут фокускутун хатылааһын.
• Кистэлэҥэ: Бааҥка хаппаҕын иһигэр эрдэттэн хойуу гуашь кырааскатын сыбаан кэбиһиллэр. Илгистэргэ уу кыраасканы суурайан өҥнөнөр.
Түмүк: Иитиээччи: "Аангылыйа Лондон куоратыгар да өҥнөөх, дьиктилээх уулар бааллара буолуо дии!"
Б) Иккис тохтобул: Королева уонна харчы. Фокус "Көтөр харчы/кумааҕы" (маҕыньыыт күүһэ, ааҕыыны кэҥэтии).
• Иитиээччи: "Аангылыйаны королева салайар. Олус ытыктабыллаах да буолар. Кини салайар дойдутун дьоно олус таптыыллар. Кини хаартыскалара Аангылыйа харчытыгар баар. Оттон дьикти аптаах королеваны көрүөххүт дуо? Дьэ, көрүҥ, мин кумааҕы харчыны (эбэтэр харчы муодалын) үөһэ хайдах көтүтэбин!".
• Фокус "Көтөр харандаас" курдук (маҕыньыыт көмөтүнэн). Манна харандаас оннугар кумааҕы харчыны эбэтэр бэйэҕит оҥорбут харчы муодалын туһаныахха сөп.
• Кистэлэҥэ: Илиэҕэ эбэтэр кумааҕы харчы кэннигэр кыра маҕыньыыт кистэнэр, оттон илиигэ тимир чаас баар.
Түмүк: Оҕолор бэйэлэрэ хас да харчыны ааҕаллар (холобур, "Биир фунт, икки фунт...") уонна кини хайдах маҕыньыыттан тардымалыйарын кэпсииллэр. Иитиээччи: "Бу эмиэ билим эбит, ап буолбатах. Дьэ, Аангылыйаҕа хас харчы баарын билбиппит, сэдэх буоларын сэрэйбиппит".
В) Үһүс тохтобул: Фокус "Иччилээх шар" (уһуйаан оҕолоругар анаан).
• Иитиээччи: "Аангылыйаҕа интэриэһинэй тыалар, ходуһалар бааллар. Онно араас аптаах кыыллар олороллор. Кинилэр бары араас күүстээхтэр. Көрүн эрэ, бу шары мин хайдах иччилээх оҥоробунуй?"
• Фокус №2: «Иччилээх шар» (статическай электричество) хатылааһын.
Түмүк: Оҕолор бэйэлэрэ шардарынан кумааҕыны тардарга холоноллор. Иитиээччи: "Көрдүгүт дуо, кыра шар да улахан күүстээх буолуон сөп эбит, Аангылыйа кыыллара курдук!"
3. Сынньалаҥ (Физминутка):
• "Биг Бэҥҥэ тиийдибит, (үрүлүтэр хамсаныы)
• Лондон устун хаамсабыт. (хардыылааһын)
• Королеваҕа оҥорбут, (саламыыттыыр хамсаныы)



